Viêm gan và Gan mỡ có gây đau cơ khớp không

Viêm gan và gan nhiễm mỡ đều có liên quan đến tình trạng đau cơ khớp, nhưng cơ chế và nguyên nhân ở hai nhóm bệnh này hoàn toàn khác nhau.

1. Viêm gan (Hepatitis) – Tác nhân trực tiếp

Viêm gan (đặc biệt là viêm gan siêu vi B, C hoặc viêm gan tự miễn) thường gây ra đau cơ và đau khớp:

Phản ứng miễn dịch: Khi virus xâm nhập, hệ miễn dịch sản sinh ra các phức hợp miễn dịch để chống lại virus. Các phức hợp này di chuyển trong máu và có thể lắng đọng tại màng khớp hoặc các mô cơ, gây viêm, sưng và đau.

Biểu hiện ngoài gan: Đau khớp (arthralgia) và đau cơ (myalgia) là những triệu chứng ngoài gan rất phổ biến ở bệnh nhân viêm gan B và C mạn tính. Đôi khi triệu chứng đau khớp xuất hiện trước khi phát hiện vàng da hay mệt mỏi.

Đợt viêm cấp tính: Ở giai đoạn cấp, người bệnh thường có cảm giác đau nhức mình mẩy, mỏi cơ tương tự như khi bị cúm nặng.


Viêm gan virus chẳng hạn như virus viêm gan C (HCV) có thể gây ra đau khớp và cơ bắp.

Khoảng 38% người nhiễm HCV mắc các rối loạn về khớp và cơ. Những triệu chứng này có thể phát sinh khi hệ miễn dịch chống lại virus.

Với HCV, virus nhân lên liên tục. Điều này có nghĩa là hệ thống miễn dịch phải làm việc quá sức để chống lại nhiễm trùng, làm viêm lan rộng, dẫn đến các khớp và cơ bị viêm và đau.

Một số loại thuốc điều trị viêm gan C, chẳng hạn như peginterferon, cũng có tác dụng phụ gây đau khớp.

2. Gan nhiễm mỡ (Fatty liver) – Tác nhân gián tiếp

Bản thân mỡ tích tụ trong gan hiếm khi trực tiếp gây đau khớp. Tuy nhiên, gan nhiễm mỡ thường nằm trong hội chứng chuyển hóa, kéo theo các yếu tố gây đau cơ khớp:

Tăng Acid Uric và Bệnh Gút (Gout): Rối loạn chuyển hóa ở người gan nhiễm mỡ rất hay đi kèm với tăng acid uric máu. Khi các tinh thể urat lắng đọng tại khớp sẽ gây ra các đợt viêm khớp gút cấp tính (sưng, nóng, đỏ, đau dữ dội ở ngón chân, cổ chân, gối).

Viêm mạn tính mức độ thấp: Gan nhiễm mỡ kích thích cơ thể giải phóng các chất gây viêm (cytokine) vào máu, làm tăng cảm giác đau mỏi cơ thể và ê ẩm các khớp.

Thừa cân, béo phì: Nhiều trường hợp gan nhiễm mỡ có đi kèm tăng cân, tạo áp lực cơ học lớn lên các khớp chịu lực như khớp gối, khớp háng và cột sống thắt lưng.

Thiếu hụt Vitamin D: Người bị rối loạn chuyển hóa mỡ thường có nguy cơ thiếu Vitamin D cao hơn, dẫn đến đau mỏi xương khớp và yếu cơ.


MASLD

Bệnh gan nhiễm mỡ (MASLD) xảy ra khi chất béo tích tụ trong các tế bào gan mà không do lạm dụng rượu.

Trong bệnh gan nhiễm mỡ liên quan đến rối loạn chuyển hóa (MASL), trước đây gọi là gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFL), các chất béo tích tụ nhìn chung khá vô hại.

Tuy nhiên, MASL có thể tiến triển thành viêm gan nhiễm mỡ liên quan đến rối loạn chuyển hóa (MASH), trước đây gọi là viêm gan nhiễm mỡ không do rượu , tức là viêm gan. Đây là một bệnh lý dạng tiến triển của MASLD, vì có thể dẫn đến xơ gan và ung thư gan.

Khoảng 24% người trưởng thành ở Mỹ mắc MASLD. Tình trạng này có liên quan đến viêm khớp dạng thấp (RA).

Bệnh nhiễm sắc tố sắt

Trong bệnh nhiễm sắc tố sắt, sắt tích tụ đến mức gây hại. Nếu không được điều trị, nó có thể gây tổn thương gan, tim, các cơ quan khác và khớp.

Người mắc bệnh nhiễm sắc tố sắt cảm thấy yếu ớt và đau khớp, đặc biệt là ở đầu gối và bàn tay. Họ cũng có thể bị đau bụng ở vùng gan và sạm da. Trong trường hợp nặng, người bệnh có thể bị xơ gan.

                                    oOOo

Đôi khi, chính bệnh gan không phải là nguyên nhân gây đau khớp hoặc đau cơ. Thay vào đó, cơn đau có thể do một bệnh lý khác gây ra. Bệnh lý này có thể là nguyên nhân gây viêm gan hoặc xảy ra đồng thời với viêm gan.

Viêm khớp dạng thấp

RA là một bệnh tự miễn mãn tính chủ yếu ảnh hưởng đến các khớp. Bệnh xảy ra khi hệ thống miễn dịch tấn công nhầm lẫnNguồn đáng tin cậy các lớp lót khớp bị tổn thương, gây viêm, gây sưng tấy, đau nhức và cứng khớp.

Bệnh vảy nến và viêm khớp vảy nến

Bệnh vảy nến gây ra các mảng da có vảy và ngứa. Hầu như 20% số người bị bệnh vảy nến có thể mắc viêm khớp vảy nến (PsA), gây đau và cứng khớp, cùng với các triệu chứng khác.

Những người mắc bệnh vảy nến có nguy cơ cao mắc MASLD và tổn thương gan. Bệnh vảy nến và viêm khớp vảy nến có liên quan đến béo phì, tiểu đường và hội chứng chuyển hóa, là các yếu tố nguy cơ gây ra MASLD.

Bệnh lupus

Bệnh lupus là một bệnh tự miễn mãn tính có thể ảnh hưởng đến nhiều bộ phận khác nhau của cơ thể, bao gồm khớp, da và các cơ quan nội tạng.

Bệnh xảy ra khi hệ miễn dịch tấn công nhầm vào các mô khỏe mạnh, làm viêm và đau khớp và cơ, cũng như các bộ phận khác của cơ thể.

Có đến 23% người mắc bệnh lupus phát triển viêm gan và có men gan bất thường .

Bệnh gout


Bệnh gút là một dạng viêm khớp gây ra các cơn đau và sưng khớp đột ngột, dữ dội khi lượng acid uric trong máu quá cao. Acid uric tạo thành các tinh thể trong khớp, gây đau và viêm.

Một số nghiên cứu cho thấy những người có nồng độ acid uric cao có nguy cơ bị tăng men gan cao, rối loạn chức năng gan.


Tóm tắt

Đau khớp và đau cơ là những triệu chứng hoặc biến chứng thường gặp của bệnh gan. Cơn đau có thể do hệ miễn dịch chống lại nhiễm trùng, chẳng hạn như trong viêm gan virus.

Đau khớp cũng có thể là tác dụng phụ của thuốc hoặc là hậu quả của các bệnh lý có liên quan đến bệnh gan, chẳng hạn như viêm khớp dạng thấp, lupus, gout, vảy nến.

Muscle US for Myopathies and Myositis

 

Tóm tắt

Mục đích 

Mục đích của bài đánh giá này là thảo luận một cách phê phán về việc sử dụng siêu âm trong đánh giá các rối loạn cơ, đặc biệt tập trung vào việc ứng dụng ngày càng phổ biến trong các bệnh viêm cơ.

Những phát hiện gần đây

Trong các bệnh lý cơ, cơ bệnh lý cho thấy có gia tăng độ hồi âm. Độ hồi âm của cơ có thể được đánh giá bằng mắt thường, bán định lượng hoặc định lượng bằng phân tích thang độ xám. Sự tham gia của các nhóm cơ cụ thể và mô hình tăng độ hồi âm có thể giúp chỉ ra các bệnh cụ thể hơn. Trong các rối loạn thần kinh cơ ở trẻ em, giá trị của siêu âm cơ trong sàng lọc và chẩn đoán đã được chứng minh rõ ràng là một biện pháp nhạy bén để theo dõi sự thay đổi bệnh trong chứng loạn dưỡng cơ. Trong các dạng viêm cơ mãn tính như viêm cơ thể vùi, siêu âm rất thích hợp để phát hiện sự gia tăng rõ rệt độ hôi âm và teo cơ ở các cơ bị ảnh hưởng. Các trường hợp phù cơ cấp tính chỉ cho thấy sự gia tăng nhẹ độ hôi âm, và tình trạng này cũng có thể đảo ngược khi điều trị thành công.

Tóm tắt

Siêu âm cơ là một phương pháp chẩn đoán hình ảnh quan trọng, có khả năng ứng dụng cao trong nghiên cứu nhiều bệnh lý cơ khác nhau. Mặc dù giá trị chẩn đoán đối với các rối loạn thần kinh cơ rất cao, nhưng bằng chứng về việc sử dụng nó trong bệnh viêm cơ mới chỉ bắt đầu được thu thập một cách nghiêm túc. Cần có thêm các nghiên cứu hệ thống, đặc biệt là về vai trò của nó trong việc phát hiện phù nề.

  

Bảng 1. Các phát hiện siêu âm chính trong các rối loạn thần kinh cơ.

Kết quả chẩn đoán rối loạn thần kinh cơ

1. Bệnh cơ

Đặc điểm chung: Độ hồi âm thường bất thường hơn so với bề dày cơ.

• Loạn dưỡng cơ: Tăng âm đa ổ đến đồng nhất với "hình ảnh kính mờ", suy giảm bề dày cơ dẫn đến độ hồi âm bình thường hoặc giảm ở các lớp sâu hơn trong các cơ bị ảnh hưởng nặng. Lưu ý: Thoái hóa mỡ hoàn toàn có thể cho kết quả độ hồi âm "bình thường" giả, nhưng cấu trúc cơ sẽ bị mất.

• Bệnh cơ bẩm sinh: Tăng âm đa ổ đến đồng nhất, giảm bề dày cơ, suy giảm bề dày cơ dẫn đến độ hồi âm bình thường hoặc giảm ở các lớp sâu hơn trong các cơ bị ảnh hưởng nặng.

• Bệnh cơ chuyển hóa: Thay đổi tối thiểu trên siêu âm, có thể tăng độ hồi âm nhẹ đến vừa phải khi các thay đổi cấu trúc trở nên rõ ràng.

• Bệnh Viêm cơ : Trong giai đoạn cấp tính, có sự gia tăng nhẹ độ hồi âm. Trong giai đoạn mãn tính, hiện tượng này trở nên rõ rệt hơn và kèm theo giảm bề dày cơ. Có thể thấy sự gia tăng hồi âm khu trú. Cơ có thể trở lại hình dạng bình thường nếu điều trị thành công và thuyên giảm.

• Viêm da cơ: Sự gia tăng hồi âm có thể khu trú với "hình ảnh trong suốt", kèm theo sự gia tăng hồi âm của mô dưới da.

• Viêm cơ thể vùi: Hồi âm của các cơ bị ảnh hưởng tăng rõ rệt và bề dày cơ giảm. Cơ có thể có "hình dạng như bị mối ăn" và ảnh hưởng có thể không đối xứng.

2. Bệnh lý thần kinh

• Bệnh lý đa dây thần kinh: Trong các bệnh lý thần kinh nhẹ có tái tạo thần kinh, hình ảnh siêu âm vẫn bình thường. Trong các trường hợp nặng hơn với tái tạo thần kinh không hoàn toàn, sẽ thấy gia tăng không đồng nhất về độ hồi âm và giảm bề dày cơ, theo kiểu "hình ảnh bị mối ăn". Các cơ ở xa bị ảnh hưởng nặng hơn các cơ ở gần.

• Bệnh lý thần kinh khu trú: Những bất thường đầu tiên trên siêu âm có thể nhìn thấy sau 10 ngày, với độ hồi âm bất thường hơn bề dày cơ. Khi có tái tạo thần kinh, hình ảnh siêu âm vẫn bình thường. Các vùng không có tái tạo thần kinh sẽ trông giống như "hình ảnh bị mối ăn". Sự mất phân bố thần kinh kéo dài ở cơ sẽ dẫn đến tăng rõ rệt độ hồi âm, giảm bề dày cơ kèm theo các đường viền màng cơ màu đen.

3. Bệnh thoái hóa thần kinh vận động, Teo cơ

(Teo cơ tủy sống, Teo cơ một bên xơ cứng)

• Tăng âm không đồng nhất với hình ảnh "cơ bị mối ăn" hoặc cơ hoàn toàn trắng với teo cơ nghiêm trọng. Có thể là bình thường ở trẻ sơ sinh mắc SMA type I. Tăng độ hôi âm với bề dày cơ giảm, nhưng hiện tượng co giật cơ là đặc điểm nổi bật nhất.